Suriye Planlama ve İstatistik Kurumu, 2010-2025 yıllarını kapsayan enflasyon analizini yayımladı. Raporda, 2011 sonrasında yaşanan gelişmelerin tüketici fiyatları üzerindeki etkileri incelenirken, enflasyonun ekonomik ve yapısal nedenlerine ilişkin değerlendirmelere yer verildi.
Enflasyonun temel nedenleri analiz edildi
Kurum tarafından yapılan açıklamada, inceleme döneminde yalnızca klasik ekonomik faktörlerin değil, 2011 yılında başlayan halk hareketleri, devrik rejimin uygulamaları, kontrol noktaları, piyasaların parçalanması, tedarik zincirlerindeki aksaklıklar, uluslararası yaptırımlar ve döviz kurundaki sert değer kaybının üretim maliyetleri üzerindeki etkilerinin de değerlendirildiği belirtildi.
Raporda, çalışmanın temel amacının tüketici fiyat endeksindeki değişimleri ana unsurlarına ayırarak enflasyonun ekonomik ve yapısal kaynaklarını ortaya koymak olduğu ifade edildi.
2011 yılı geçiş dönemi olarak değerlendirildi
Araştırmada, 2011 yılındaki enflasyonun göreli fiyat istikrarından kademeli bozulma sürecine geçiş dönemi olarak değerlendirildiği aktarıldı. Bu dönemde mal arzındaki kesintilerin henüz en üst seviyeye ulaşmadığı, ancak beklentiler ile döviz kurundaki değişimlerin özellikle gıda fiyatları üzerinde etkisini göstermeye başladığı kaydedildi.
2012-2013 dönemi "bileşik enflasyon" olarak tanımlandı
Raporda, 2012-2013 yıllarında yaşanan enflasyonun; döviz kurundan kaynaklanan ithal enflasyon, tedarik zincirlerindeki aksamalara bağlı arz baskısı, ulaşım, enerji ve yakıt maliyetlerindeki artış ile yeniden fiyatlama davranışlarının birleşmesi sonucu ortaya çıkan "bileşik enflasyon" niteliği taşıdığı belirtildi.
Çalışmada ayrıca, 2014-2016 döneminde ekonominin yapısal çöküş sürecine girdiği, döviz kurundaki hızlı değer kaybı, yurt içi arz sıkıntıları ve enerji ile ulaştırma maliyetlerindeki yükseliş nedeniyle enflasyonun daha da hızlandığı ifade edildi.
2020-2021 en yüksek enflasyon dönemlerinden biri oldu
Raporda, 2017-2019 yıllarında enflasyonda görülen gerilemenin kalıcı bir iyileşmeye işaret etmediği, ekonomide kırılgan istikrarın devam ettiği vurgulandı.
Araştırmaya göre, 2020-2021 dönemi ise döviz kuru şoku, uluslararası yaptırımlar, Kovid-19 salgını ile küresel taşımacılık ve enerji maliyetlerindeki artış nedeniyle incelenen dönem içerisindeki en yüksek enflasyon süreçlerinden biri olarak değerlendirildi. Bu dönemde fiyat artışlarının gıdanın yanı sıra konut, ulaştırma, sağlık ve hizmet sektörlerine de yayıldığı ifade edildi.
2025 yılında fiyat endeksinde gerileme görüldü
Raporda, 2025 yılının önceki dönemlerden farklı bir dönüm noktası oluşturduğu belirtilerek, yılın ikinci ve üçüncü çeyreklerinde genel tüketici fiyat endeksinde belirgin düşüş yaşandığı, dördüncü çeyrekte ise sınırlı düzeyde artış kaydedildiği aktarıldı.
