Suriye Ekonomi ve Sanayi Bakanı Nidal El-Şaar başkanlığındaki Suriye ekonomi heyetinin Azerbaycan ziyareti, iki ülke arasındaki ticari ve ekonomik ilişkilerin geliştirilmesine yönelik yeni başlıkları gündeme taşıdı. Ziyaret kapsamında yatırım olanakları, ortak projeler, yeni pazar arayışları ve iş dünyaları arasındaki temasların güçlendirilmesine yönelik değerlendirmeler yapıldı.
Bakü’de gerçekleştirilen temaslarda, işbirliği imkanlarının artırılması ve iki ülke arasında ticari alışveriş için yeni kanallar oluşturulması da ele alındı. Suriye-Azerbaycan İş Konseyinin kurulmasıyla birlikte ekonomik işbirliğinin daha kurumsal bir çerçeveye taşınması hedeflendi.
Ortaklık alanlarının genişletilmesi gündemde
Ekonomi danışmanı Usame El-Kadi, SANA’ya yaptığı açıklamada, Suriye ile Azerbaycan arasındaki ekonomik işbirliğinin ortaklık alanlarının genişletilmesi ve Suriye ürünleri için yeni pazarların oluşturulması bakımından fırsat sunduğunu belirtti.
İki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerin son dönemde gelişme gösterdiğini ifade eden El-Kadi, Azerbaycan gazının Suriye’ye ulaştırılmasıyla birlikte enerji sektörünün mevcut işbirliğinin önemli başlıklarından biri haline geldiğine dikkat çekti.
El-Kadi, bu işbirliğinin gaz ve elektrik şebekelerinin rehabilitasyonu ile Suriyeli personelin doğal gazla çalışma konusunda eğitilmesi alanlarına da taşınabileceğini söyledi.
İşbirliğinin inşaat, imalat, tarım ve gıda sanayisini kapsayacak şekilde genişletilebileceğini belirten El-Kadi, Azerbaycan pazarının Suriye ürünleri açısından gelecek vadettiğini kaydetti.
Suriye ürünlerinin pazardaki payının artırılması hedefleniyor
El-Kadi, Suriye-Azerbaycan İş Konseyinin kurulmasının, iki ülkedeki ticaret ve sanayi odaları arasındaki temasların güçlendirilmesine ve ortak fuarların düzenlenmesine katkı sağlayabileceğini ifade etti.
Azerbaycan’da Suriye ürünleri fuarı düzenlenmesi ihtimaline de değinen El-Kadi, böyle bir etkinliğin Azerbaycanlı tüketicilerin Suriye ürünlerini tanımasına ve söz konusu ürünlerin Kafkasya pazarlarındaki varlığının artırılmasına imkan sağlayabileceğini söyledi.
El-Kadi, zeytinyağı, Antep fıstığı, gıda ürünleri ve tarımsal işleme sanayisine bağlı ürünlerin ihracatı konusunda fırsatlar bulunduğunu belirtti. Bunun ise ürün kalitesinin yükseltilmesi ve ürünlerin özellikleri ile bilgilerinin belgelendirilmesine bağlı olduğunu ifade etti.
Somut ekonomik girişimler öne çıkıyor
Ekonomi uzmanı Dr. Zekvan Kurayt, Suriye’nin Bakü Forumu’na katılımının, Suriye-Azerbaycan ilişkilerini siyasi diyaloğun ötesine taşıyarak somut ekonomik girişimlerin önünü açabileceğini söyledi.
Kurayt, ekonomik işbirliğinin genişletilmesi için elektrik santrallerinin işletilmesi, şebekelerin bakımı, altyapının modernizasyonu ve yenilenebilir enerji projelerinin yanı sıra tarım ve gıda ticaretinde işleme, paketleme, soğutma, tedarik zincirleri ve gıda güvenliğinin geliştirilebileceğini belirtti.
İlaç, kimyasal ürün, tekstil ve yapı malzemelerinin tedariki ile imalat ve paketleme faaliyetlerinin yeniden işler hale getirilmesine yönelik ortak yatırımların da değerlendirilebileceğini ifade eden Kurayt, taşımacılık, gümrükleme ve depolama alanlarında yapılacak iyileştirmelerin de önemli olduğunu kaydetti.
Kurayt ayrıca bölgesel güzergahların geliştirilmesi, transit geçiş ve sınır geçişi maliyetlerinin azaltılması, mesleki eğitim, teknik hizmetler, kültür turizmi ve şirketler arasındaki dijital işbirliğinin geliştirilmesi gibi alanlara dikkat çekti.
İş Konseyi için uygulama mekanizması önerisi
Kurayt, ortak Suriye-Azerbaycan İş Konseyinin yalnızca bir iletişim platformu olarak kalmaması ve uygulama ile takip mekanizmasına dönüştürülmesi gerektiğini vurguladı.
Bu kapsamda sektör bazında çalışma ekiplerinin kurulmasını, belirli projelerden oluşan kısa bir listenin hazırlanmasını ve sorumlu ortaklar ile takvimlerin ve takip göstergelerinin belirlenmesini önerdi.
Kurayt, daha büyük yatırımlara geçmeden önce tedarik, dağıtım, paketleme ve bakım sözleşmeleri gibi uygulanabilir küçük projelerle başlanmasının önemine dikkat çekti.
Suriye ürünlerinin Azerbaycan’da tanıtılması
Kurayt, Suriye ürünlerinin Azerbaycan’da tanıtılması için fiyat, kalite veya kendine özgü özellikleri bakımından avantaj taşıyan ürünlerin belirlenmesi ve bu ürünlere yönelik talebin yerel ithalatçı ve dağıtıcılar aracılığıyla test edilmesi gerektiğini belirtti.
Şirketlerin ve ürünlerin hazır olma durumuna göre zeytinyağı, işlenmiş gıda ürünleri, tatlılar, sabun, tekstil, bazı ilaç ürünleri ve hafif sanayi ürünlerine odaklanılabileceğini söyledi.
Suriye ürünlerinin Azerbaycan pazarına giriş imkanlarını artırmak amacıyla kapsamlı pazar araştırmaları hazırlanması, kalite ve ambalajın geliştirilmesi, ürün bilgilerinin ve çok dilli tanıtım materyallerinin hazırlanması gerektiğini ifade etti.
Kurayt ayrıca fuar ve iş dünyası buluşmalarını içeren sürekli bir tanıtım programı oluşturulması, ihracatçıların ithalatçı ve yerel platformlarla bir araya getirilmesi, gümrük işlemlerinin kolaylaştırılması ve lojistik maliyetlerin azaltılması gerektiğini kaydetti.
Bunun yanında ruhsatlar, vergiler ve sözleşmelerin açıklığa kavuşturulması ile uygun bankacılık ve sigorta düzenlemelerinin sağlanmasının ticari işlem risklerinin azaltılması açısından önemli olduğunu belirtti.
Bakan El-Şaar Bakü’de temaslarda bulundu
Ekonomi ve Sanayi Bakanı Nidal El-Şaar başkanlığındaki Suriye ekonomi heyeti, Azerbaycan ziyareti sırasında hükümet yetkilileri ve karar alıcılarla ticari ve yatırım işbirliğinin güçlendirilmesi ile iki ülke arasındaki ekonomik ortaklıkların genişletilmesine yönelik kapsamlı görüşmeler gerçekleştirdi.
Heyet, cuma ve cumartesi günlerinde başkent Bakü’de düzenlenen İkinci Uluslararası Yatırım Forumu’na katıldı ve Suriye-Azerbaycan İş Konseyinin oluşturulduğunu duyurdu.
Gaz ve enerji işbirliği de sürüyor
Suriye ile Azerbaycan arasındaki ilişkilerin, Bakü’nün Şam Büyükelçiliğini 13 yıllık kapanışın ardından Şubat 2025’te yeniden açmasıyla birlikte gelişmeye devam ettiği belirtildi.
Aynı yılın ağustos ayında ise iki ülke arasındaki ekonomik işbirliğini güçlendirmeyi amaçlayan bir adım olarak Azerbaycan doğal gazının Türkiye üzerinden Suriye’ye tedarikine başlandığı kaydedildi.
