Nizip, yalnızca Antep fıstığının üretildiği bir ilçe olmanın ötesinde; işleme tesisleri, kırma ve kavurma fabrikaları ile Gaziantep Ticaret Borsası'nın tescil sistemi sayesinde sektörün en önemli ticaret merkezlerinden biri olarak öne çıkıyor.
Türkiye'deki Antep fıstığı rekoltesi ve ticaret hacminin yaklaşık yüzde 75'inin Nizip ekseninde gerçekleştiği belirtilirken, Fıstık Hali'nin fiziksel ya da operasyonel olarak Gaziantep merkeze kaymasının ilçe ekonomisinde ciddi sonuçlar doğurabileceği ifade ediliyor.
Ticari Gelirlerde Büyük Kayıp Yaşanabilir
Değerlendirmelere göre Fıstık Hali'nin ilçe dışına taşınması halinde komisyon gelirleri, kantar ücretleri, borsa tescil harçları ve stopaj kesintileri gibi ticari gelirler Nizip ekonomisinden çıkacak.
Fıstık sezonunda ilçeye gelen yüzlerce tüccar, sanayici ve üreticinin oluşturduğu milyonlarca liralık günlük nakit hareketliliğinin de azalmasıyla ilçe ekonomisinde sıcak para akışının önemli ölçüde düşebileceği belirtiliyor.
Esnaf ve Hizmet Sektörü Zincirleme Etkilenecek
Fıstık Hali'nin yalnızca komisyonculardan oluşmadığına dikkat çekilirken, çevresinde oluşan geniş ekonomik ekosistemin de olumsuz etkileneceği ifade ediliyor.
Taşınma halinde;
- Nakliyeciler,
- Kamyoncular,
- Yükleme ve boşaltma işçileri,
- Sanayi esnafı,
- Yedek parça satıcıları,
- Lokantalar,
- Oteller,
- Akaryakıt istasyonları,
- Kahvehaneler,
- Ambalaj ve çuval sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin önemli ölçüde gelir kaybı yaşayabileceği değerlendiriliyor.
BİR MİLYONA DÖNÜME YAKIN FISTIK TARIMI YÜZLERCE FISTIK İŞLEME TESİSLERİ ÇOK BÜYÜK RİSK ALTINDA
Nizip'te bulunan kırma, kavurma, kavlatma ve eleme tesislerinin yıllardır oluşan güçlü altyapısıyla sektöre hizmet verdiği belirtiliyor.
Fıstık ticaret merkezinin Gaziantep merkeze taşınması halinde ürünlerin yeniden Nizip'e getirilmesinin ilave nakliye maliyetleri oluşturacağı, bunun da zaman içerisinde yeni yatırımların ilçe dışına yönelmesine neden olabileceği ifade ediliyor.
Bu durumun mevcut tesislerin kapasite kullanımını düşürebileceği ve tesislerin ekonomik değerini olumsuz etkileyebileceği değerlendiriliyor.
Gayrimenkul Piyasası da Etkilenecek
Fıstık Hali çevresinde bulunan iş yerleri, depolar, antrepolar ve ticari arsaların değerlerinde düşüş yaşanabileceği belirtiliyor.
Ticaret merkezinin taşınmasının yatırımcı ilgisinin farklı bölgelere yönelmesine neden olabileceği, bunun da ilçe ticaretini olumsuz etkileyebileceği ifade ediliyor.
BİNLERCE İstihdam ve Nitelikli İş Gücü Kaybı Endişesi
Sektörde çalışan eksperler, depo görevlileri, komisyoncular, işçiler ve diğer çalışanların iş kaybıyla karşı karşıya kalabileceği belirtiliyor.
Ayrıca ticaret merkezinin başka bir noktaya taşınması halinde sermaye sahibi tüccarlar ile nitelikli iş gücünün de faaliyetlerini Gaziantep merkeze kaydırmasının, ilçe açısından ekonomik ve sosyal sonuçlar doğurabileceği değerlendiriliyor.
Fiyat Belirleme Gücü Zayıflayabilir
Uzmanlar, bir tarım ürününde yalnızca üretimin değil fiyatın belirlendiği merkezin de stratejik önem taşıdığına dikkat çekiyor.
Fıstık Hali'nin ilçe dışına taşınması durumunda Nizip'in Antep fıstığında fiyat belirleyen merkez olma özelliğini kaybederek yalnızca üretim yapılan bir bölge konumuna gerileyebileceği ifade ediliyor.
Ekonomik Daralma Riski Dile Getiriliyor
Yapılan değerlendirmelerde, Nizip ekonomisinin temelini oluşturan fıstık ve zeytin sektörünün ticaret ayağında yaşanacak olası değişimin ilçe ekonomisinde yüzde yüzde 40-50 arasında dolaylı daralma riski oluşturabileceği belirtiliyor.
Üretimin ilçede devam etmesine rağmen ticaret, finans ve katma değerin farklı bir merkezde toplanmasının ekonomik hareketliliği azaltabileceği ifade ediliyor.
Altyapının Güçlendirilmesi Öneriliyor
Değerlendirmelerde, Fıstık Hali ile ticaret altyapısının Nizip'te korunmasının ilçe ekonomisi açısından önem taşıdığı belirtilirken, yerel yönetimlerin, Nizip Ticaret Borsası'nın ve sektör temsilcilerinin hal ve borsa altyapısını modernize edecek yatırımları hayata geçirmesi, lojistik imkanların geliştirilmesi ve ticareti ilçede tutacak teşviklerin artırılmasının önemli olduğu ifade ediliyor.
