Bina yıkımlarına ilişkin yapılan yeni düzenlemeyle birlikte özellikle bitişik nizamda yer alan, yüksekliği fazla olan veya teknik açıdan risk taşıyan yapıların yıkımında uygulanacak güvenlik ve denetim şartları artırıldı. Düzenleme kapsamında patlatmalı yıkımlarda görev yapacak teknik personelin yeterlilikleri, yıkım sırasında yapılacak ölçümler ve kayıt işlemleri ile bazı yapılar için fenni mesuliyet şartları yeniden düzenlendi.
Patlayıcı Kullanılan Yıkımlara Yeni Şartlar
Yeni düzenlemeyle patlayıcı kullanılarak gerçekleştirilecek yıkımlar için daha kapsamlı teknik koşullar getirildi.
Patlatmalı yıkımda görev alacak mühendislerin inşaat, maden, çevre, jeoloji veya jeofizik alanlarında lisans eğitimi almış olması gerekecek. Bunun yanı sıra mühendislerin patlayıcı kullanımı konusunda Bakanlık tarafından verilen yetkilendirilmiş sertifikaya veya ilgili alanda tezli yüksek lisans derecesine sahip olması şartı aranacak.
Patlatmayı gerçekleştirecek ateşleyicilerin ise B sınıfı yeterlik belgesine sahip olması zorunlu olacak. Yıkımdan sorumlu mühendis ile projeyi hazırlayan inşaat mühendisinin de patlatma sırasında şantiyede bulunması gerekecek.
Yıkım Süreci Kameralarla İzlenecek
Patlayıcı kullanılan yıkımlarda teknik personelin yeterliliğinin yanı sıra yıkım öncesi ve sırasında alınacak güvenlik tedbirleri de artırılacak.
Yıkım öncesinde meteorolojik şartların değerlendirilmesi zorunlu hale getirilirken, patlatma sırasında meydana gelen titreşimler ve hava şoku dalgaları özel sensörlerle ölçülecek.
Yıkım anı yüksek hızlı kameralarla kayda alınacak. Gerekli görülmesi durumunda ana yıkım öncesinde test patlatması da gerçekleştirilebilecek.
Bu uygulamalarla yıkımın çevrede bulunan yapılara ve genel güvenliğe etkisinin daha yakından takip edilmesi hedefleniyor.
Bazı Yapılarda Fenni Mesuliyet Şartı Getirilecek
Bina yüksekliği 18,50 metrenin altında bulunan yapıların yıkımında genel olarak fenni mesuliyet aranmayacak.
Ancak yapının bitişik nizamda olması, karma taşıyıcı sisteme sahip bulunması veya düzensizlik içermesi durumunda ilgili idare tarafından fenni mesuliyet şartı getirilebilecek.
Sağlık kuruluşları, eğitim tesisleri veya tarihi eserlerin yakınında bulunan yapıların yıkımında da fenni mesuliyet istenebilecek.
Patlayıcı kullanılarak yapılan yıkımlar ile ikiden fazla bodrum kata sahip binalarda ise bina yüksekliğine bakılmaksızın fenni mesuliyet zorunlu tutulacak.
Yüksek Yapılara Özel Güvenlik Önlemleri
Yeni düzenlemede yüksek yapılar için de özel yıkım kuralları belirlendi.
Bina yüksekliği 21,50 metreyi veya yapı yüksekliği 30,50 metreyi aşan yapılar, özel hükümler kapsamında değerlendirilecek.
Bu tür yapıların yıkımı sırasında şantiye çevresinin perdeleme, örtülü yollar ve koruma fanları gibi önlemler kullanılarak güvenli hale getirilmesi gerekecek.
Yıkım sürecinde ortaya çıkabilecek toz, gürültü ve titreşim seviyelerinin yasal sınırlar içerisinde tutulması ve takip edilmesi zorunlu olacak. Dış cephede kullanılacak iş iskelelerinin de güncel standartlar ile ilgili mevzuata uygun olması gerekecek.
Kamu Binalarının Yıkımında Yeni Uygulama
6306 sayılı Kanun kapsamında kamu kurumları tarafından gerçekleştirilecek bazı yıkımlarda müteahhit ve şantiye şefi şartı aranmayacak. Ancak yıkımın fenni mesuliyeti ilgili kamu kurumu tarafından üstlenilecek.
Bitişik nizam veya yüksek yapı gibi nedenlerle makine kullanılarak yıkımın güçleştiği durumlarda ise müteahhidin talebi ve idarenin onayıyla yıkım ruhsatı süresi bir defaya mahsus olmak üzere 3 aya kadar uzatılabilecek.
Düzenlemenin yürürlüğe girmesinden önce ihale süreci başlatılan ancak henüz yıkım ruhsatı düzenlenmeyen kamu binalarında ise eski yönetmelik hükümlerinin uygulanmasına devam edilecek.
Yeni Düzenlemenin Uygulama Takvimi Belli Oldu
Yönetmeliğin kamu yıkımlarında fenni mesuliyet ve yürütmeye ilişkin hükümleri, Resmî Gazete’de yayımlandığı gün itibarıyla yürürlüğe girdi.
Diğer teknik ve idari düzenlemeler ise kurumların ve ilgili kişilerin yeni şartlara uyum sağlayabilmesi amacıyla 1 yıl sonra uygulanmaya başlanacak.