Kocaeli
Bünyesinde 45'i AR-GE ve tasarım mühendisi 70 personeli bulunan şirket, gemilerde helikopterin yakalanması ve hangara taşınmasında kullanılan sistemin önemli bir bileşeni olan ray ünitesini yerli olarak üretmek için 1,5 yıl önce AR-GE faaliyetlerine başladı.
AR-GE ve mühendislik çalışmaları sonucu yerli olarak üretilen ray ünitesinin ilki, Milli Savunma Bakanlığı bünyesinde kurulan ana yüklenici Askeri Fabrika ve Tersane İşletme A.Ş'ye (ASFAT) teslim edildi, ikinci ürünün de test çalışmalarında sona gelindi.
Hem yüksek mukavemetli hem paslanmaz olması gerekli
Sonitus Mühendislik Genel Müdürü Ufuk Küten, AA muhabirine, üzerinde çalıştıkları projenin helikopter, hava aracı yakalama ve transfer sisteminin alt bileşeni olduğunu söyledi.
Sistemi paket halinde hayata geçirdiklerini ifade eden Küten, rayların, helikopteri yakalayan "çabuk yakalama aracı"nı gemiye entegre eden parçası olduğunu kaydetti.
Sistemin en önemli bileşenlerinden olan rayların helikopter yakalama aracına gelen yükleri tuttuğunu, onları absorbe ederek gemi bünyesine yaydığını aktaran Küten, "Bu rayın çok önemli iki özelliğinin olması gerekiyor; birincisi yüksek mukavemetli olması, ikincisi de paslanmaz olması. Bu iki durum üretim sürecini zorlaştıran şeyler. Bir diğer husus da aslında üretim toleransları. Yaklaşık 30 metrelik yekpare bir raydan bahsediyoruz. Burada çok küçük toleranslarla bu üretimi yapmak gerekiyor. 30 metrelik yapı, gemi bünyesinde entegre olduktan sonra o toleransları yakalayıp kalabilmek çok zor. Projede bunu başardık. Bunun teslimini gerçekleştirdik." diye konuştu.
Küten, ray ünitesinin önemli bileşenlerinden birinin kesit alanı ve dayanıklılığı olduğunu, kesit alanında iyileştirmeler yapıp farklı bir teknikle üretim yaptıklarını anlattı.
Ray yapısında, elde ettikleri sonuçların analizini yaptıklarında oldukça dayanıklı bir kesit oluşturduklarını gördüklerini dile getiren Küten, "İthal edilen ray üniteleri iki parça halinde gelmekteydi. İki tane 'C' şeklinde getirip bunlar 'U' formuna getiriliyordu. Biz farklı bir üretim tekniği kullanarak bunu ortadan kaldırıp, tek bir 'U' formunda bir ray ünitesi ürettik. Bu da boyuna olan mukavemete oldukça katkı sağladı. Hem üretim sürecini hızlandırdık hem de kaliteye katkı sağladık." ifadelerini kullandı.
"Ürünle maliyet avantajı sağladık"
Mevcut gemilerde kullanılan ana sistemin Kanada'da üretildiğini, bunun en önemli alt bileşeni olan rayın da Avrupa'dan tedarik edildiğini belirten Küten, yabancı firmanın vadettiği teslim süresini yarıya çektiklerini bildirdi.
Küten, ürünle maliyet avantajı sağladıklarına da işaret ederek, "Şu anda 2 gemilik sözleşme imzaladık. Birinci gemi için üretilen ray ünitesini teslim ettik, ikincisini de bu ay içinde teslim edeceğiz. Onlardan (yabancı firmalardan) daha iyi ürün çıkarma gayretimiz var. Bunu sadece bizde değil, tüm alt yüklenici firmalar, sanayi, savunma sanayisinde çalışan firmalarda da bunu görüyorum. Hepimiz canla başla aslında millileştirme hareketine hep bir fazlasını yaparak katkı sağlamaya çalışıyoruz. Bu da hepimizi güçlendiriyor." değerlendirmesinde bulundu.